پاسخ کوتاه
اینتوبه یعنی گذاشتن لوله‌ای از دهان به نای تا راه هوایی باز بماند و ونتیلاتور بتواند به تنفس کمک کند. این کار زمانی انجام می‌شود که بیمار نمی‌تواند به‌تنهایی کافی و ایمن نفس بکشد. ونتیلاتور درمان قطعی نیست؛ زمان می‌خرد تا علت اصلی درمان شود. بیمار معمولاً آرامبخش و ضد درد می‌گیرد.
دیدن عزیزی که لوله‌ای در دهان دارد و دستگاهی کنار تختش با صدای منظم کار می‌کند، برای هر خانواده‌ای سخت است. دانستن اینکه این دستگاه چه می‌کند و چه نمی‌کند، کمک می‌کند با نگرانی کمتر و سؤال‌های دقیق‌تر کنار بیمار باشید.
چرا بیمار را اینتوبه می‌کنند؟
- نارسایی تنفسی که با اکسیژن یا BiPAP بهتر نشده است
- کاهش هوشیاری و ناتوانی در محافظت از راه هوایی (خطر ورود ترشحات به ریه)
- خستگی شدید عضلات تنفسی
- جراحی‌های بزرگ یا شرایطی که نیاز به آرام‌سازی عمیق دارد
ونتیلاتور چه کار می‌کند؟
ونتیلاتور هوا و اکسیژن را با حجم یا فشار تنظیم‌شده به ریه‌ها می‌فرستد. تیم ICU تنظیمات آن را بر اساس گازهای خون، عکس ریه و وضعیت بیمار بارها در روز تغییر می‌دهد. ونتیلاتور علت بیماری را درمان نمی‌کند؛ کار سخت تنفس را موقتاً بر عهده می‌گیرد تا آنتی‌بیوتیک، داروها یا زمان، اثر خود را بگذارند.
آیا بیمار اینتوبه درد دارد یا صدای ما را می‌شنود؟
لوله تراشه ناخوشایند است، به همین دلیل بیمار معمولاً داروی ضد درد و آرامبخش می‌گیرد. هدف امروز این است که بیمار راحت ولی تا حد ممکن قابل بیدار شدن باشد، نه در خواب عمیق دائمی. بسیاری از بیماران ممکن است صداها را بشنوند، حتی اگر نتوانند پاسخ دهند. آرام صحبت کنید، اسمش را صدا بزنید و از خبرهای خوب خانواده بگویید.
بیمار اینتوبه نمی‌تواند حرف بزند، چون لوله از میان تارهای صوتی عبور کرده است. این موقتی است.
جدا شدن از دستگاه (اکستوبه)
وقتی علت اصلی بهتر شد، تیم ICU به‌تدریج حمایت دستگاه را کم می‌کند و «آزمون تنفس خودبه‌خودی» انجام می‌دهد. اگر بیمار موفق شد، لوله خارج می‌شود. بعد از آن گلودرد، صدای گرفته و سرفه برای چند روز طبیعی است. گاهی لازم است بیمار مدتی BiPAP یا اکسیژن داشته باشد.
اگر جدا شدن طول بکشد: تراکئوستومی
اگر پیش‌بینی شود بیمار مدت طولانی به دستگاه نیاز دارد، تیم درمان ممکن است تراکئوستومی را پیشنهاد کند: لوله‌ای کوتاه‌تر که از جلوی گردن وارد نای می‌شود. تراکئوستومی معمولاً برای بیمار راحت‌تر است، به آرامبخش کمتری نیاز دارد و جدا شدن از دستگاه را آسان‌تر می‌کند. برخی بیماران با تراکئوستومی به خانه می‌روند: مراقبت از تراکئوستومی در منزل.
عوارضی که تیم ICU مراقب آن است
- ذات‌الریه وابسته به ونتیلاتور — با بالا نگه داشتن سر تخت و مراقبت دهان پیشگیری می‌شود
- ضعف عضلانی ناشی از بی‌حرکتی
- دلیریوم و اختلال خواب
- زخم فشاری در صورت، پشت سر و نقاط تحت فشار
- لخته خون در پاها
برای اطلاع از نقش فوق‌تخصص ICU، صفحه مراقبت‌های ویژه در رشت و برای مسیر کامل، راهنمای جامع مراقبت‌های ویژه و ICU در منزل را ببینید.
پرسش‌های رایج درباره این موضوع
بیمار چقدر می‌تواند اینتوبه بماند؟
از چند ساعت تا چند هفته. اگر جدا شدن از دستگاه طولانی شود، معمولاً تراکئوستومی مطرح می‌شود تا بیمار راحت‌تر و ایمن‌تر باشد.
آیا وصل شدن به ونتیلاتور یعنی بیمار در حال مرگ است؟
خیر. ونتیلاتور برای حمایت موقت از تنفس است و بسیاری از بیماران پس از درمان علت اصلی، از دستگاه جدا می‌شوند. پیش‌آگهی به بیماری اصلی بستگی دارد.
اینتوبه و کما چه فرقی دارند؟
کما کاهش شدید هوشیاری بهخاطر بیماری مغز یا بدن است؛ اینتوبه یک روش حمایت تنفسی. بیمار اینتوبه ممکن است بهخاطر داروهای آرامبخش خواب باشد و در کما نباشد.
این مطلب آموزشی است و جایگزین معاینه، تشخیص یا دستور پزشک معالج شما نیست.
